GRECJA NIEZNANA

HELLAS

ΕΛΛΑΣ

(c. d.)

 

Miejsca mniej sławne ale też warte obejrzenia

1

Mani, Nekromanteion, Kassope, Stagira, Porto Germeno

2 Itaka, Thermos, Didyma, Metsovo i Aoos, Edessa-Longos, Sykion, Volos i okolice, Nea Anchialos
3 Zagorohoria, Geraki, Filippi, Nemea, Dion, Pydna, Amfipolis
4 Evia, Pelion, Pella, Paxos, Tiryns, Skyros,
     
5
Messini, Acheron, Kythira, Salamina, Poros, Trizin, Gitana, Dodoni

 

MESSINI

Antyczne Messini położone jest na Peloponezie 30 km na pn-zach. od Kalamaty u stóp góry Ithome koło wioski Mavromati.

Wybudowane zostało z polecenia Epaminondasa jako stolica regionu pozwalająca obronić go przed zaborczością Sparty. Mury z IV w. p.n.e. otaczające „polis” są jeszcze dobrze widoczne, wzmacniały je liczne wieże, imponująca wielkościa Brama Arkadyjska broniła dostępu od północy a Brama Lakońska od wschodu.

Brama Arkadyjska
Mury z IV w. p.n.e. i wieża-baszta

Wieloletnie wykopaliska pozwoliły odsłonić wiele budowli; teatr, monumentalną fontannę Arsinoe, świątynię Artemizy, wielką agorę a przy niej fragmenty różnych budowli.

Teatr
Fontanna Arsinoe
Potężna światynia Asklepiosa stanowiła centrum polityczne i religijne miasta, wybudowana około 215 r. p.n.e. w stylu doryckim z dwoma portykami i kolumnami dookoła znajdowała się na wielkim placu otoczonym podwójnymi portykami, które posiadały fryzy dekorowane rzeźbionymi girlandami, głowami byków i rozetami, podtrzymywane przez kilkadziesiąt kolumn o bogatych, fantazyjnych kapitelach korynckich. Można je podziwiać leżące na ziemi spacerując po trawiastym terenie wokół świątyni.
Asklepion i otaczające go kolumnady portyków
Fragmenty fryzów i kolumn z Asklepionu
Do portyku przylegały różne pomieszczenia służące do użytku publicznego, od wsch. znajdował się amfiteatr z kolorową posadzką, miejsce zebrań władz miasta, teraz doskonale odrestaurowany.
Niżej na południe całe wzgórze zajmuje olbrzymi stadion w formie wydłużonej podkowy o długosci 110 m otoczony z trzech stron podwójną kolumnadą dorycką, prawie całkowicie odrestaurowaną i przywróconą do pionu. Północny kraniec stadionu posiada amfiteatralne, kamienne siedzenia i loże, na przeciwnym, za linią startową znajduje się niewielka światynia z białego marmuru.

komumnada przy stadionie
sanktuarium za stadionem



Na terenie wykopalisk są jeszcze ruiny wielu innych budowli czekających na dokładniejsze przebadania i identyfikacje.
Małe muzeum ukryte w egzotycznym ogrodzie eksponuje rzeźby i ceramikę m.in. liczne lampki oliwne, znalezione w Messini.

 

Godna uwagi jest panorama całego terenu wykopalisk z góry, dająca wyobrażenie o obszarze starożytnego miasta.
 

ACHERON (AMMUDIA)

Ta mityczna rzeka, jedna z trzech rzek piekielnych, w rzeczywistości jest znacznie mniej przerażająca. Przepływa przez pd-zach część Epiru i wpada do morza koło Ammudii na wybrzeżu Jońskim w szerokiej, płytkiej zatoce z długą piaszczystą plażą. Jej źródła znajdują się 20 km na wschód od Pargi w widocznym na horyzoncie paśmie gór. Acheron przepływa głębokim wąwozem tworząc typowy, górski, wartki strumień o seledynowym kolorze, zasilany wodą z kilku kaskad spadających ze skalistych ścian. Aby do nich dotrzeć trzeba zagłębić się w koryto zimnej wody o kamienistym dnie.

Urocze miejsce, ocienione wiekowymi platanami, szczególnie warte polecenia w upalny letni dzień, nad wodą jest restauracja z tarasem, inne atrakcje to przejażdżki konne, rafting, szlak pieszej wędrówki po okolicy, stragany z miodami, ziołami...

Na równinie strumień znika w podmokłym, płaskim terenie i przybiera formę rzeki dopiero przepływając koło Nekromantejonu w Mezopotamos, miejscu gdzie znajdowała się brama do piekieł i słynna wyrocznia starożytnych Greków.

Ten jej odcinek stanowi rezerwat ekologiczny, gdzie ochronie podlegają gatunki endemiczne: żółwie, węże, ptaki i niebieskie ważki. Rzeka jest spławna, można wybrać się na wycieczkę organizowaną małym statkiem aby poznać nietypowy pejzaż, przypominający bardziej Amazonię niż Grecję.

Wrażenia zapewnione, nie pożałujemy wpłaconego obola!

 

KYTHIRA

Pośród kilku tysięcy wysp greckich jest jedna, osobliwa, nie podobna do innych, to Kythira.

Położona między Peloponezem a Kretą, należy do archipelagu wysp jońskich a podlega administracji ateńskiej. O jej osobliwościach świadczą niespotykane gdzie indziej, tak „nie-grecko” brzmiące nazwy wiosek jak Aroniadika, Frilingianika, czy Tritylianika.

Nie ma na niej antycznych ruin z jońskimi kolumnami ani miasteczek z niebieskimi kopułami kościołów, Kythira proponuje rzadkim turystom inne atrakcje. Wyspa posiada dzikie, skaliste wybrzeża, omiatane wiatrem góry, malownicze piaszczyste plaże, ruiny średniowiecznych fortyfikacji, bardzo liczne kaplice bizantyjskie, groty, skaliste wąwozy i górskie kaskady. Wyspiarze produkują kilka specjalności gastronomicznych: miód z lokalnych kwiatów, doskonałą oliwę, wino oraz wyroby cukiernicze…

Kythira miała burzliwą historię; widziała między innymi wojska weneckie, ruskie, tureckie, armię francuską, ruską i angielską zanim stała się znowu grecką w 1864 r.

Kontakt z różnymi kulturami dał wyspie i jej mieszkańcom kosmopolityczny charakter, dzisiaj świadczy o tym liczna grupa emigrantów z różnych krańców świata, doskonale zintegrowanych. Ta akceptacja „obcego przybysza” widoczna jest nie tylko w przyjęciu sezonowych turystów ale odczuwalna jest na wyspie na codzień.

Kapsali, miasteczko na południu wyspy rozłożone wzdłuż malowniczej zatoki przedzielonej skalistym cyplem, posiada liczne tawerny, butiki i piaszczystą plażę. Zaledwie 3 km na zach. od niego znajduje się stolica wyspy; Kythira zwana Chorą. Pomiędzy nimi na szczycie wysokiego, skalistego półwyspu wznosi się potężna cytadela wenecka, zachowała swe mury obronne, fragmenty budowli i bielejącą z daleka ażurową wieżę kościoła. W Chora przetrwała też średniowieczna dzielnica mieszkalna i wiele starych kościołów.
kościół w forcie w Kapsali

 

 

kościół i klasztor Agia Moni

Milopotamos oddalone od morza zachowało swój charakter spokojnego miasteczka z placem ocienionym potężnymi platanami, dekoracyjną wenecką wieżą przy kościele i starymi, piętrowymi domami u podnóża ruin weneckiej fortecy. Można z niego dojechać do plaży Limnionas z charakerystycznymi murowanymi hangarami rybaków oraz dojść do groty Agia Sofia lub kaskady Fonissa.
Avlemonas – wioska rybaków na brzegu wąskiej, głęboko wciętej w ląd zatoki o skalistych ścianach i szmaragdowej wodzie w otoczeniu obfitej roślinności. Wejścia do portu strzegą romantyczne ruiny fortecy weneckiej.
Nad Avlemonas, na wyniosłym wzgórzu pozbawionym roślinności wznosi się kościółek Agios Georgios i dwie kapliczki.          W Katuni, między Chora a Livadi zwraca uwagę długi, kamienny most wybudowany przez Anglików w XIX w.

Potamos, największe miasteczko w północnej części wyspy oferuje oprócz licznych sklepów, co-niedzielny targ z produktami i wyrobami regionalnymi. Niedalako od niego, ruiny rozsiane na stromych zboczach wąwozu rzeki Lagadi to pozostałości po bizantyjskiej stolicy wyspy – Paliochora zniszczonej przez piratów w XVI w.

Karavas, miasteczko o wąskich uliczkach i uroczych zakątkach otoczone górami niedaleko północnego cypla z latarnią morską. Zbocza gór wokół niego zagospodarowano od wieków budując charakterystyczne tarasy uprawne.

Monastyr Myrtidiotissa z XIX w. położony blisko zachodniego wybrzeża i plaży Limnaria jest największym na wyspie.

Kythira posiada liczne, urokliwe, niewielkie plaże często dostępne jedynie pieszo.

 

SALAMINA

Największa wyspa w Zatoce Sarońskiej słynna z bitwy morskiej między flotą perską a okrętami greckimi w V w. p.n.e. wygranej przez Greków. Można na nią dopłynąc promem z Megary lub z Peramy koło Pireusu w ciągu kilkunastu minut.

Salamina ma formę odwróconego w lewo „C” z głęboką zatoką w środku i od wieków służyła za dogodną bazę dla statków wojennych.

W Kanakia znajduje się monastyr św.Mikołaja Cytrynowegoz XVIII w., naprawdę położony w cytrynowym gaju, pilnie strzeżony przez zakonnice.

Najspokojniejsze plaże położone się między Eandeio i a stolicą wyspy Salaminą, przy nich na straganach można kupić „owoce morza” prosto z morza.

Bitwa morska rozegrała się w 480 r.p.n.e. przy wsch. brzegu wyspy, okręty greckie zajmowały pozycje na północ od półwyspu Kinosura a perskie króla Xerxesa 3 razy liczniejsze przypływały od południa, sam król obserwował bitwę spod Peramy. Po całodziennej batalii w zatoce Ambelakia dzięki fortelowi Greków, Persowie uciekli sromotnie tracąc 5 razy więcej okrętów.  

Najciekawsze miasteczko to Eandeio posiadające kościółek Metamorfosis z XI-XII w. usytuowany na skalistym zboczu. Na zach. wyspy wybudowano w 1661 r. monastyr Faneromeni na starszych pozostałościach, ozdobiony płaskorzeźbami (XIII i XIV w.) na fasadzie, stanowi on od dawna obiekt licznych pielgrzymek

 

 

POROS

Nieduża wyspa w Zatoce Sarońskiej leżąca zaledwie kilkaset metrów od wsch. wybrzeża półwyspu Argolida. Można się na nią dostać promem lub morską taxi z Galatas lub ”latajacym delfinem” z Pireusu.

Poros składa się z większej wyspy Kalavria ze szczytem Vigla (358 m) porośniętej głównie sosnowym lasem, oraz małej wulkanicznej wysepki Sferia połączonej z poprzednią wąskim paskiem lądu z mostem. Na niej znajduje się miasto Poros stolica wyspy.

Wyspa odegrała ważną rolę w czasie walk o niepodległość Grecji w pocz. XIX w.

 
  Ożywione południowe nadbrzeża Kalavrii i Sferii pełne są barów, restauracji i sklepików z pamiątkami.
 

 

 

 

tawerna marynarska "Nautis" przy portowym nadbrzeżu

 

 

 

fontanna marynarska na placu miejskim

 

 

Linia brzegowa jest bardzo nierugalarna i tworzy liczne małe zatoczki z piaszczystymi plażami lub niedostępne kamieniste zbocza.

Na południowym, łagodniejszym wybrzeżu usadowił się monastyr Zoodochos Pigis z XVIII w. w cyprysach, jeden z nich rozrośnięty do gigantycznych wymiarów prawie blokuje wejście do kościoła.

Kilka innych, starych cierkiewek rozsianych jest w zach. partii Kalavrii.

Pośrodku wyspy położone jest sanktuarium Posejdona z VI w. p.n.e. W nim połknął truciznę Demostenes po zdobyciu Aten przez Macedończyków (322p.n.e.). Z góry jest ładny widok na okoliczne wyspy a nawet przylądek Sunion.

 

 

TRIZIN (TREZEN, TROIZINA)

Trizin był w starożytności miastem otoczonym murami obronnymi – kolonią założoną przez Ateńczyków w Argolidzie, niedaleko wyspy Poros. W niej urodził się legendarny heros Tezeusz.
Podczas najazdu Persów w 480 r. p.n.e. tu znalazły schronienie kobiety i dzieci z Aten. W 50 lat później Trizin sprzymierzył się ze Spartą, odwiecznym rywalem Aten. Miasto zdobyli Rzymianie a paręset lat potem zaatakowali i zrujnowali Słowianie.

Do dziś zachowały się ruiny sanktuaruim Hipolita z VI w.p.n.e. z bardzo przemyślnym systemem kamiennych „wodociągów”.
Z obwarowań miasta pozostała czworoboczna wieża nadbudowana w średniowieczu.

Niedaleko w lesie, w cieniu platanów znajduje się „most diabła” – naturalna formacja skalna w przełomie rzeki Gefiron. 

 

Dalej  na wzgórzu są ruiny kościoła z XI w. kilkakrotnie rozbudowywanego i budynku biskupiego.

 

GITANA

Region nadbrzeżny wokoł Igumenitsy siegający od granicy albańskiej po Prewezę na południu i prawie Ioaninę na wschodzie od starożytności nazywano Thesprotią, jednym z jej najważniejszych miast była Gitana, założona w IV w. p.n.e. w zakolu rzeki Kalamos naturalnie obronnym.  Jej ruiny znajdują się około 20 km na północ od Igumenitsy.

Całe wzgórze otoczono murami o długości 2,5 km z dokładnie dopasowanych kamieni, wzmocnionymi 9 wieżami, ale samo miasto, oddzielone wewnętrznym murem zajmowało tylko zach. część wzgórza. Wejście umożliwiały trzy masywne bramy. Nie ma tu greckich, wysmukłych kolumn mierzących w niebo ale «cyklopowe» masywne mury i precyzyjnie brukowane ulice warte są obejrzenia.

Doskonale rozpoznawalny, geometryczny plan szerokich na 4-6 m ulic krzyżujących się pod kątem prostym z węższymi, zadziwia swoją prostotą i modernizmem. Wzdłuż nich pozostały zarysy budynków mieszkalnych, małej światyni i budynków użyteczności publicznej.

Najciekawszy jest  budynek rady z archiwum, składami żywności i salą, w której odbywały się również tzw « kolokwia » czyli spotkania w  gronie męskim, urozmaicone obficie jadłem i piciem. Poza głównymi murami miejskimi znajdowała się długa agora z widocznym zarysem szeregu sklepów i warsztatów oraz usytuowany nad rzeką teatr mogący pomieścić 5 tysięcy widzów.

Częściowo zachowane mozaiki oraz wiele znalezionych przedmiotów codziennego użytku wykonanych z dużym artyzmem świadczą  o wysokim poziomie życia mieszkańców Gitany.
Obejrzeć je można w nowoczesnym muzeum archeologicznym w Igumenitsy.

 

DODONI

Sanktuarium Zeusa w Dodoni znajduje się 25 km na południe od Ioaniny ale bardzo blisko autostrady Via Egnatia. Słowo «dodoni» jest bardzo popularne, każde miasto ma ulicę o tej nazwie, tak nazywają się kawiarnie, tawerny, fabryka jogurtu, firma autokarowa ale mało kto zwiedza ruiny z olbrzymim teatrem położone z dala od innych obiektów i utartych tras wycieczkowych. 

Od wieków u stóp góry Tomaros było sanktuarium początkowo bogini płodności i obfitości z wyrocznią, najstarszą w Grecji, z czasem utożsamiono je z kultem Zeusa i jego żony Diony. Przybywali do niej pielgrzymi z pytaniami grawerowanymi na ołowianych tabliczkach i oczekiwali porady jak postępować w życiowych  sprawach a odpowiedź Zeusa wyczytywano z szumu liści poświęconego mu dębu. Sanktuarium zrujnowali Rzymianie w II w.p.n.e. i  nigdy już nie odzyskało dawnego znaczenia, ostatecznie po ścięciu świętego dla pogan dębu zamieniono je w IV w. w ośrodek kultu chrześcijańskiego.

Widoczne ruiny pochodzą z IV w.p.n.e.  a teatr z pocz. III w. Posród pomieszczeń rady (bouleterion), świątyni Temis, Afrodyty najważniejsza jest świątynia Zeusa ze świętym dębem (nowym), dalej są stara i i nowsza świątynia Diony, a na ruinach świątyni Heraclesa w V w. wybudowano bazylikę chrześcijańską. Prace archeologów ciągle trwają w terenie odkrywając budynek władz miasta (prytanie) oraz pomieszczenia dla pielgrzymów.

 

  1 2 3page précédente 4page précédente